کافه تاریخ | شرح تاریخ ایران و جهان 2 شهريور 1402 ساعت 19:39 https://www.cafetarikh.com/news/49304/زیبایی-های-فرو-ریخته-شهر-تبریز -------------------------------------------------- عنوان : زیبایی های فرو ریخته در شهر تبریز -------------------------------------------------- بنای این مسجد بسیار عالی و نمای آن که پنجاه قدم ارتفاع دارد. هشت پله از سطح زمین اطراف کرسی دارد و از خارج دیوار‌های آن همه از کاشی اعلی برنگ‌های مختلف پوشیده شده است. متن : مساجد، یکی از بناهای اصلی و مهم در بسیاری از شهرهای صفویان بود. برخی از مساجد یادگار دوران قبل بودند و برخی نیز در دوره صفویان ساخته شدند. مساجد در ساخت و معماری خود اغلب از الگوهای یکسانی برخوردار بودند. علاوه بر این مساجدی هم که بنای آن مربوط به دوران قبل از صفویه بود نیز از زیبایی و شکوه خاص خود برخوردار بودند: «در اطراف میدان بزرگ تبريز و مجاور آن بقیه آثار بنا‌های باشکوهی دیده می‌شود و چهار پنج مسجد را که در عظمت بنا بی‌نظیر هستند به خرابی واگذارده‌‌اند: یکی از آن مساجد که بهتر و عالی‌تر از سایر مساجد تبریز می‌باشد در خارج شهر سرراه اصفهان واقع شده است‌،‌ ایرانی‌ها آنرا متروك گذارده و مثل معبد كفار در آن نظر می‌کنند‌،‌ زیرا که سنی‌‌ها یعنی پیروان عمر آنرا بنا کرده‌‌اند‌.‌ بنای این مسجد بسیار عالی و نمای آن که پنجاه قدم ارتفاع دارد. هشت پله از سطح زمین اطراف کرسی دارد و از خارج دیوار‌های آن همه از کاشی اعلی برنگ‌های مختلف پوشیده شده است، از طرف داخل با نقش و نگار‌های زیبا به سبك معماری اعراب و كلمات بسیار بخط عربی از طلاولاجورد زینت یافته است‌.‌ از دو طرف بنا دو مناره با برج خیلی بلند اما کم قطر ساخته‌‌اند‌‌ و در میان آن‌ها راه پله تعبیه شده است که بالا می‌رود و سطح ظاهر منار‌ها هم کاشی است و این آجر‌های منقش براق زینت معمولی است که در ایران ابنیه را بدان می‌آرایند. اغلب بنا‌ها منتهی می‌شود به يك گلوله بشكل عمامه که ایرانی‌ها می‌گذارند.» منبع: ژان باتیست تاورنیه، سفرنامه تاورنیه، ترجمه ابوتراب نوری، تهران، کتابخانه سنائی، 1336، صص 67- 68