اما از بعدازظهر روز 21 بهمن‌ماه، در خیابان جام جم، از میدان ونک تا محمودیه جوانان انقلابی همراه کارکنان رادیو و تلویزیون ملی، که در اعتصاب به سر می‌بردند، زنجیره انسانی تشکیل دادند و تا اواسط روز 22 بهمن‌ماه همان‌جا ماندند. در این میان، ارتش نیز با چند تانک و نفربر به مردم انقلابی پیوست و به نشانه پیروزی تیر هوایی شلیک کرد.

سناریوی امریکایی در مورد شاه به مراحل پایانی خود نزدیک می شد شوکراس تصمیم نهایی امریکا را از زبان سالیوان چنین می گوید در اواخر دسامبر سالیوان برای انجام ماموریتی به کاخ رفت که به قول خودش برای یک سفیر غیر عادی بود که می بایست به رئیس کشوری که نزد او اعزام شده بود بگوید باید کشورش را ترک کند .

پدیده‌ی اعجاب‌انگیز انقلاب اسلامی ایران که در اواخر قرن بیستم میلادی به وقوع پیوست، پیامدهای عینی و بی‌نظیری داشت که تحلیل‌گران و نظریه‌پردازان سیاسی عصر حاضر را به شگفتی واداشت. تمامی نظریه‌های ارائه‌شده در خصوص تحولات سیاسی و اجتماعی در جوامع مختلف بر این اصل استوار است که در حساس‌ترین و مهم‌ترین مرحله‌ی هر تحولِ اجتماعی و انقلابی نیروهای منازعه‌گر ...

بعد از آنکه زمزمه استخدام مستشاران مالی همچون میلسپو مطرح شد، آمریکا به حمایت از این اقدام پرداخت. به عبارتی اگر پیش از آن دولت و حکومت آمریکا دخالت چندانی در موضوع قراردادهای مستشاری نداشت، این بار در استخدام میلسپو دقت بیشتری به خرج داد.

در این روز در سال 1357 مهندس «مهدی بازرگان» در حضور نزدیک به سیصد خبرنگار خارجی در مدرسه‌ی علوی به عنوان نخست وزیر موقت در مراسمی معرفی گردید. در این روز دولت آمریکا در واکنشی از دولت بختیار حمایت کرد. همچنین در این روز برخی از وقایع و حوادث مختلف در استان‌ها و شهرهای کشور در گزارش نوبه ای شماره 57 ساواک به شرح زیر آمده است.

ورود امام خمینی به ایران در ۱۲ بهمن ۱۳۵۷، نقطه عطفی در تاریخ ایران و انقلاب اسلامی بود. این رویداد، پس از سال‌ها تبعید و مبارزه، سرآغاز تحولات بنیادینی در ساختار سیاسی و اجتماعی ایران شد.

نگرانی و خشم مردم لحظه‌به‌لحظه افزایش می‌یافت. درگیریها شروع شد و با گذشت چند ساعت، شدت گرفت. در این درگیریها، دهها تن به خاک و خون کشیده شدند و شُعارها با فریادهای بغض‌آلود تکرار می‌شد: «وای به حالت بختیار، اگر خمینی دیر بیاد»، «اگر خمینی دیر بیاد، مسلسلها بیرون میاد».

نقد تضاد میان شعارهای استقلال‌طلبانه محمدرضا پهلوی و واقعیت تصویب قانون مصونیت قضایی مستشاران آمریکایی که منجر به تبعید امام خمینی (ره) و سرکوب شدید معترضان گردید.

فرود هواپیمای حامل حضرت امام خمینی(ره) در فرودگاه مهرآباد تهران، نه تنها پایان دوران تبعید، بلکه آغاز رسمی تحقق خواسته‌های ملت ایران برای استقلال، آزادی و جمهوری اسلامی بود. این رویداد، نقطه عطفی بنیادین در مسیر گذار سیاسی معاصر ایران محسوب می‌شود.

دهه‌ی ۱۳۵۰ برای ایران، دهه‌ی شکوه ظاهری و فروپاشی تدریجی درونی بود؛ دوره‌ای که محمدرضاشاه با تکیه بر دلارهای نفت و پشت‌گرمی به حمایت واشنگتن، خود را قدرتمندتر از همیشه می‌دید. اما همان آمریکا که شاه به آن تکیه کرده بود، با چرخش سیاسی کارتر و شعارهای فریبنده‌ی حقوق بشر، میدان سقوط را برای متحد دیرینه‌ی خود آماده کرد.

از همان روزهای ابتدایی به دست گرفتن سلطنت، محمدرضا شاه با وجود ضعف ظاهری قدرت، در سودای حکومتی دیکتاتورمآبانه بود؛ تصویری که در ذهن او از مردم ایران به عنوان «گوسفندان رام و بی‌زبان» شکل گرفته بود. در اوج تب‌وتاب مبارزات ملی شدن نفت و در شرایطی که سانسور دولتی راه هرگونه انتقاد را بسته بود، روزنامه «شاهد» به سردبیری دکتر مظفر بقایی به سنگری برای افشای ...

فرار شاه در تاریخ ۲۶ دی ۱۳۵۷، یکی از وقایع مهم در جریان انقلاب اسلامی ایران بود. در این روز، محمدرضا پهلوی، شاه ایران، به همراه همسرش فرح پهلوی، ایران را به مقصد مصر ترک کرد. این رویداد به منزله پایان سلطنت پهلوی و سرآغاز تحولات بزرگ سیاسی و اجتماعی در ایران به شمار می‌رود.

در دوره حکومت پهلوی دوم، مهمترین منبع مالی کشور درآمدهای نفتی بود. این درآمدها در اغلب موارد توسط خاندان پهلوی جهت منافع شخصی مورد دست‌اندازی قرار می‌گرفت. با این حال حکومت و خاندان پهلوی به منابع نفتی قانع نبودند و به اموال عمومی نیز تعرض می‌کردند.

در آخرین روزهای حکومت پهلوی، در حالی که شکاف طبقاتی به مرز انفجار رسیده بود، کمتر کسی در بیرون دربار از حجم واقعی ثروت منتقل شده به غرب اطلاع داشت. این پرونده نه یک خطای فردی، بلکه یک سیستم اقتصادی انحصاری بود که ثروت ملی ایران را به دارایی شخصی خاندان سلطنتی تبدیل کرد. محمدرضا شاه پهلوی، با اتهام انتقال دارایی‌ای معادل ۳۵ میلیارد دلار به خارج از کشور،...

از سایه‌ی آیرونساید تا حمایت سیا؛ دو پادشاه، یک سرنوشت تکراری؟ در پس پرده‌ی دو انقلاب قدرت در ایران، داستان حمایت‌های پنهان غرب از خاندان پهلوی نه یک تصادف تاریخی، بلکه یک استراتژی بلندمدت برای تضمین منافع نفتی و ژئوپلیتیکی بود. از کودتای نظامی در مهِ بی‌ثباتی تا کودتای نرم برای بازگرداندن سلطنت؛ این تحلیل نشان می‌دهد چگونه هر دو شاه، هرچند با ابزارهای ...

جنگ دوم جهانی اثرات بسیاری بر جهان گذاشت. تخریب مناطق مختلف در جهان و کشته شدن میلیون‌ها انسان تنها گوشه کوچکی از این وحشی‌گری قدرت‌های بزرگ را نشان می‌دهد. البته پیامدهای این جنگ کشورهای ضعیف و توسعه نیافته را نیز تحت تاثیر قرار داد. یکی از کشورهایی که علی‌رغم میل رهبران آن درگیر جنگ شد ایران بود. در واقع در شهریور 1320ش بود که ایران به دلیل موقعیت ...

تنش میان ایالات متحده و ونزوئلا از یک نزاع ساده بر سر تجارت نفتی آغاز شد و به یک درگیری ایدئولوژیک و ژئوپلیتیک عمیق تبدیل گشت که اقتصاد و ساختار سیاسی ونزوئلا را به شدت تحت تأثیر قرار داده است. این روابط پیچیده را می‌توان در سه مرحله تاریخی مهم بررسی کرد.

این نگرانی استراتژیک، اساس سیاست خارجی آمریکا در قبال ایران در دوران جنگ سرد بود. واشنگتن معتقد بود که برای حفظ ایران در بلوک غرب، باید اصلاحات سیاسی و اجتماعی در کشور انجام شود تا زمینه نفوذ شوروی از بین برود

در قرن نوزدهم، الگوی تجارت خارجی ایران با افول چشمگیر صنایع سنتی و جایگزینی صادرات کالاهای ساخته شده با مواد اولیه، تغییرات ساختاری عمیقی را تجربه کرد.

همانگونه که در اسناد روزهای قبل نیز آمده بود، خانواده‌ی پهلوی بسیاری از اقلام مورد نیاز خود را از خارج کشور وارد می‌کردند. این اقلام وارداتی همه چیز از آب نبات و گوشت و دارو را شامل می‌شد. در اولین سند امروز می‌بینیم که برای «اشرف پهلوی» خواهر دو قلوی شاه از فرانسه «بیست صندوق آب اویان*» خریداری شده است.