مراسم محرم و عزاداری برای امام حسین (ع) و یارانش، یکی از مهمترین و تأثیرگذارترین رویدادهای دینی و اجتماعی در جهان اسلام، به ویژه در میان شیعیان، است. این مقاله به بررسی جامع تاریخچه این مراسم، از ریشههای اولیه پس از واقعه کربلا تا تحولات و آیینهای عزاداری در مناطق مختلف جهان اسلام میپردازد.
تحولات انقلاب مشروطه، پروسهای طولانی مدت بود که طی اتفاقات و رویدادهای مختلف سیاسی شکل گرفت. وجه مشترک تمامی این اتفاقات، ندای آزادیخواهی و اصلاحات سیاسی بود. از این رو اولین واکنشها نیز نسبت به استبداد و ظلم سیاسی از سوی طبقه حاکم صورت گرفت
ماه محرم در دوره قاجار نیز به شکلهای مختلف گرامی نگاه داشته میشد. مردم در این روزها با آیین و مناسک خود به عزاداری در این ماه میپرداختند. برخی از مراسماتی که در آن روزها انجام میشد، هنوز هم کم و بیش وجود دارد؛ هر چند برخی از آنها نیز منسخ شده است.
استفاده از مناسبتهای مذهبی و برپایی تظاهرات سیاسی علیه شاه، یکی از روشهای مبارزاتی مردم در دهه 50 بود. اوج این شکل از مبارزه در سال 57 و در ایام محرم اتفاق افتاد و بر عمق مبارزات مردم غنا بخشید. اهمیت ایام محرم برای شاه و دستگاه سیاسی حاکمه به اندازهای مهم بود که بسیاری از نهادهای مداخلهگر داخلی و خارجی پیشنهاد کردند اگر قرار است شاه اقدام جدی ...
اعیاد و مناسبتهای مذهبی، یکی از بهترین فرصتهای سیاسی برای مخالفان جهت شکل دادن اعتراضات عمومی بود. این وضعیت در سال 56 و 57 بسیار پررنگتر از قبل شد و مردم در رمضان و محرم سال 57 چندین اعتراض سیاسی را شکل دادند که در نوع خود بینظیر بود.
عزاداری محرم در تهران سابقهای طولانی دارد و همه ساله بر شکوه و جلال آن افزوده شده است.از حدود دهم و پانزدهم ماه ذی حجه مساجد و تکایا در تهران قدیم برای مراسم ماه محرم آماده شده و چادرها و خیمهها برای اجرای روضهخوانی و تعزیه برپا میشد
