از همان روزهای ابتدایی به دست گرفتن سلطنت، محمدرضا شاه با وجود ضعف ظاهری قدرت، در سودای حکومتی دیکتاتورمآبانه بود؛ تصویری که در ذهن او از مردم ایران به عنوان «گوسفندان رام و بی‌زبان» شکل گرفته بود. در اوج تب‌وتاب مبارزات ملی شدن نفت و در شرایطی که سانسور دولتی راه هرگونه انتقاد را بسته بود، روزنامه «شاهد» به سردبیری دکتر مظفر بقایی به سنگری برای افشای ...

فرار شاه در تاریخ ۲۶ دی ۱۳۵۷، یکی از وقایع مهم در جریان انقلاب اسلامی ایران بود. در این روز، محمدرضا پهلوی، شاه ایران، به همراه همسرش فرح پهلوی، ایران را به مقصد مصر ترک کرد. این رویداد به منزله پایان سلطنت پهلوی و سرآغاز تحولات بزرگ سیاسی و اجتماعی در ایران به شمار می‌رود.

«آژانس یهود» مستقر در ایران به عنوان شعبه «آژانس جهانی یهود» - که از نظر تشکیلاتی ستاد اجرایی و عملیاتی سازمان جهانی صهیونیسم به حساب می‌آید –سال‌ها قبل از پیدایش و ایجاد اسرائیل با موافقت رسمی دستگاه سلطنت و حکومت پهلوی در ایران فعالیت داشت. نمایندگان این سازمان صهیونیستی نیز به منزله نماینده رسمی یک دولت، چون سفیران و نمایندگان دولت‌های رسمی جهان،...

در دوره حکومت پهلوی دوم، مهمترین منبع مالی کشور درآمدهای نفتی بود. این درآمدها در اغلب موارد توسط خاندان پهلوی جهت منافع شخصی مورد دست‌اندازی قرار می‌گرفت. با این حال حکومت و خاندان پهلوی به منابع نفتی قانع نبودند و به اموال عمومی نیز تعرض می‌کردند.

در آخرین روزهای حکومت پهلوی، در حالی که شکاف طبقاتی به مرز انفجار رسیده بود، کمتر کسی در بیرون دربار از حجم واقعی ثروت منتقل شده به غرب اطلاع داشت. این پرونده نه یک خطای فردی، بلکه یک سیستم اقتصادی انحصاری بود که ثروت ملی ایران را به دارایی شخصی خاندان سلطنتی تبدیل کرد. محمدرضا شاه پهلوی، با اتهام انتقال دارایی‌ای معادل ۳۵ میلیارد دلار به خارج از کشور،...

از سایه‌ی آیرونساید تا حمایت سیا؛ دو پادشاه، یک سرنوشت تکراری؟ در پس پرده‌ی دو انقلاب قدرت در ایران، داستان حمایت‌های پنهان غرب از خاندان پهلوی نه یک تصادف تاریخی، بلکه یک استراتژی بلندمدت برای تضمین منافع نفتی و ژئوپلیتیکی بود. از کودتای نظامی در مهِ بی‌ثباتی تا کودتای نرم برای بازگرداندن سلطنت؛ این تحلیل نشان می‌دهد چگونه هر دو شاه، هرچند با ابزارهای ...

جنگ دوم جهانی اثرات بسیاری بر جهان گذاشت. تخریب مناطق مختلف در جهان و کشته شدن میلیون‌ها انسان تنها گوشه کوچکی از این وحشی‌گری قدرت‌های بزرگ را نشان می‌دهد. البته پیامدهای این جنگ کشورهای ضعیف و توسعه نیافته را نیز تحت تاثیر قرار داد. یکی از کشورهایی که علی‌رغم میل رهبران آن درگیر جنگ شد ایران بود. در واقع در شهریور 1320ش بود که ایران به دلیل موقعیت ...

تنش میان ایالات متحده و ونزوئلا از یک نزاع ساده بر سر تجارت نفتی آغاز شد و به یک درگیری ایدئولوژیک و ژئوپلیتیک عمیق تبدیل گشت که اقتصاد و ساختار سیاسی ونزوئلا را به شدت تحت تأثیر قرار داده است. این روابط پیچیده را می‌توان در سه مرحله تاریخی مهم بررسی کرد.

این نگرانی استراتژیک، اساس سیاست خارجی آمریکا در قبال ایران در دوران جنگ سرد بود. واشنگتن معتقد بود که برای حفظ ایران در بلوک غرب، باید اصلاحات سیاسی و اجتماعی در کشور انجام شود تا زمینه نفوذ شوروی از بین برود

در قرن نوزدهم، الگوی تجارت خارجی ایران با افول چشمگیر صنایع سنتی و جایگزینی صادرات کالاهای ساخته شده با مواد اولیه، تغییرات ساختاری عمیقی را تجربه کرد.

همانگونه که در اسناد روزهای قبل نیز آمده بود، خانواده‌ی پهلوی بسیاری از اقلام مورد نیاز خود را از خارج کشور وارد می‌کردند. این اقلام وارداتی همه چیز از آب نبات و گوشت و دارو را شامل می‌شد. در اولین سند امروز می‌بینیم که برای «اشرف پهلوی» خواهر دو قلوی شاه از فرانسه «بیست صندوق آب اویان*» خریداری شده است.

آمریکا یکی از بزرگ‌ترین حامیان سیاسی محمدرضا پهلوی بود. با این حال در طول سلطنت محمدرضا پهلوی روابط ایران با آمریکا در حالت بحرانی نیز قرار گرفت. البته منظور از رابطه ایران رابطه شخص شاه با آمریکا بود. این بحران‌ها معمولا ناشی از بدبینی شاه نسبت به برخی از اشخاص بود

از همان زمان تشکیل دولت اود در هند، دست اندازی استعمارگر انگلیس نیز آغاز شد. استعمار انگلیس که تحت عنوان کمپانی هند شرقی اعمال می‌شد به اشکال مختلف در امور داخلی و سیاسی دولت اود تجلی می‌یافت

یکی از عوامل مهم در تشدید فعالیت‌های صهیونیسم در ایران، اقدامات ارتش انگلیس در زمینه‌سازی برای مأموران صهیونیستی بود. این کشور که خود مهمترین پشتیبان در اعلام موجودیت اسرائیل بود، در طول دوران استعماری خود در ایران، تلاش‌های زیادی برای ارتقای جایگاه صهیونیسم در ایران نمود

۲۷ آذر ۱۳۵۸ روزی تلخ در تقویم انقلاب اسلامی است؛ روزی که دکتر محمد مفتح، عالم مجاهد و اندیشمند برجسته‌ای که عمر خود را صرف پیوند حوزه و دانشگاه کرده بود، هدف گلوله گروهک تروریستی فرقان قرار گرفت و به فیض شهادت نائل آمد. نام و راه او، امروز به عنوان نماد علم، ایمان و وحدت جریان علمی و دینی در کشور زنده است.

ریشه‌های دیوار برلین به تقسیم آلمان پس از شکست در جنگ جهانی دوم و آغاز رقابت‌های قدرت بین متفقین بازمی‌گردد. پس از تأسیس دو دولت آلمانی در سال ۱۹۴۹ – جمهوری فدرال آلمان (غرب) و جمهوری دموکراتیک آلمان (شرق) – نابرابری اقتصادی و سیاسی به سرعت مشهود شد. جمهوری دموکراتیک آلمان، تحت کنترل حزب اتحاد سوسیالیستی (SED) و تحت سایه مسکو، با اقتصاد دستوری و فقدان ...

زندگی و مرگ میرزایعقوب، روایتگر تضاد عمیق میان عقیده ظاهری و باور باطنی است. او که اسلام را تنها به مثابه ابزاری برای نفوذ اجتماعی در راه رفرم‌های فکری‌اش می‌دید، در لحظه مرگ، با وصیت برای دفن شدن در گورستان آباء و اجدادی، رسماً بر این ریاکاری روشنفکرانه مهر تأیید زد؛ داستانی که با نبش قبر و کشمکش بر سر جسد او به اوج تراژیک خود می‌رسد.

اواخر سده هجدهم میلادی، ایران تحت حکومت نوپای قاجار، درگیر آزمونی دشوار با روسیه تزاری بود. در حالی که آقامحمدخان قاجار در حال تثبیت قدرت خود بود، مأموری به نام روانویچ (ویونویچ) با پوشش بازرگانی، مرزهای شمالی ایران را زیر نظر گرفت و استحکامات نظامی بی‌سابقه‌ای در سواحل خزر ایجاد کرد. این حرکت تجاوزکارانه، می‌توانست مسیر تاریخ منطقه را عوض کند، اما ...

پیمان‌هایی مانند گات و نهادهایی چون بانک جهانی و صندوق بین‌المللی پول، با ساختاری دیکتاتورمآبانه و غیرمردمی، سیاست‌های خود را بر کشورهای در حال توسعه تحمیل می‌کنند. این نهادها، با استفاده از ابزارهایی مانند «حقوق مالکیت فکری»، به دنبال کنترل انحصاری بر بازار و تحمیل آزادسازی به نفع شرکت‌های غربی هستند

روسها برای گرفتن امتیاز نفت شمال بیش از آن که به دنبال اهداف اقتصادی باشند، ژئوپلیتیک منطقه و توازن قوا با رقبای غربی خود را مدنظر داشتند. در واقع، ایجاد منطقه‌ی نفوذ در شمال برای روس‌ها دست این کشور را در برابر قدرت‌های رقیب باز می‌گذاشت و توازن قوا را برای آن‌ها تضمین می‌نمود.